Οι Ορθοπαιδικοί Χειρουργοί του Athens Ortho Center, Άννα Σταματούκου και Μιχάλης Κουγιάλης μάς εξηγούν περισσότερα και απαντούν στις ερωτήσεις μας:

Πώς ορίζουμε τον χρόνιο πόνο, υπάρχει διαφορά με τον οξύ;

Ο Χρόνιος Πόνος ορίζεται ως πόνος που επιμένει ή επανέρχεται για χρονικό διάστημα περισσότερο από τρεις μήνες, ή συνεχίζεται πέρα από το αναμενόμενο διάστημα επούλωσης ενός τραύματος ή μιας νόσου. Συχνά συνοδεύεται από κόπωση, μειωμένη λειτουργικότητα, διαταραχές ύπνου, αυξημένο άγχος ή κατάθλιψη. Σε αρκετές περιπτώσεις θεωρείται σαν μια ξεχωριστή πάθηση του νευρικού συστήματος που απαιτεί εξειδικευμένη διαχείριση.

Σε αντίθεση με το Χρόνιο Πόνο, ο Οξύς Πόνος είναι σύντομος με απότομη έναρξη και μικρή διάρκεια (μερικές ώρες, μέρες ή εβδομάδες). Είναι συνήθως σαφής και σχετίζεται με άμεση τραυματική βλάβη ή ερεθισμό των ιστών (φλεγμονή).

Ποιες είναι οι ορθοπαιδικές παθήσεις που ενοχοποιούνται για τον χρόνιο πόνο;

Οι πιο συχνές ορθοπαιδικές παθήσεις που αποτελούν αιτίες χρόνιου πόνου είναι:

• Εκφυλιστικές Παθήσεις Σπονδυλικής Στήλης: Οσφυαλγία, Σκολίωση ή Αυχενικό Σύνδρομ
• Εκφύλιση ή Κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου (δισκοπάθεια)
• Οστεοαρθρίτιδα
• Μετεγχειρητικός πόνος
• Χρόνιες τενοντίτιδες
• Νευροπαθητικός πόνος
• Ινομυαλγία

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση του χρόνιου πόνου είναι μια πολύπλοκη διαδικασία που απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση, καθώς δεν υπάρχει μία ενιαία εξέταση που να τον εντοπίζει.

Το πρώτο βήμα είναι η λήψη ενός λεπτομερούς ιατρικού ιστορικού με περιγραφή του πόνου, της διάρκειας, της έντασης, προηγούμενες παθήσεις και επιπτώσεις στον οργανισμό του ασθενή. Στη συνέχεια μια καλή κλινική εξέταση με έμφαση στα σημεία που παρουσιάζεται ο πόνος καθώς επίσης διενέργεια όλων των απαραίτητων διαγνωστικών εξετάσεων που κρίνονται απαραίτητες.

Επειδή ο χρόνιος πόνος επηρεάζει βαθιά την ψυχοσύνθεση και ο ψυχολογικός παράγοντας επηρεάζει τον τρόπο που βιώνεται ο πόνος, μια ψυχολογική αξιολόγηση είναι συχνά απαραίτητη.

H κακή στάση σώματος ή η έλλειψη άσκησης συμβάλλουν στην εμφάνιση Χρόνιου Πόνου;  O καλός ύπνος τι ρόλο παίζει;

Η κακή στάση σώματος και η έλλειψη άσκησης (καθιστική ζωή) αποτελούν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου για την ανάπτυξη και διατήρηση του χρόνιου πόνου, ιδιαίτερα στο μυοσκελετικό σύστημα.

Η κακή στάση από μόνη της δημιουργεί μυϊκή καταπόνηση, υπερφόρτωση των αρθρώσεων, δυσκαμψία και φλεγμονή.

Η έλλειψη άσκησης οδηγεί σε μυϊκή αδυναμία, μειωμένη ευλυγισία και κακή σταθερότητα, παράγοντες που προδιαθέτουν σε τραυματισμούς και χρόνιες καταστάσεις. Επίσης λόγω της μειωμένης αιμάτωσης των ιστών, μειώνεται και η φυσική επούλωση αυτών.

Η παχυσαρκία επίσης συμβάλλει στην επιδείνωση του χρόνιου πόνου και στη διατήρηση της χρόνιας φλεγμονής. Το υπερβολικό σωματικό βάρος αυξάνει τη μηχανική φόρτιση στις αρθρώσεις (ιδιαίτερα στα γόνατα, τα ισχία και τη σπονδυλική στήλη), οδηγώντας σε ταχύτερη φθορά και εκφυλιστικές αλλοιώσεις π.χ., οστεοαρθρίτιδα.

Η σχέση μεταξύ ύπνου και πόνου είναι αμφίδρομη: ο πόνος διαταράσσει τον ύπνο και η έλλειψη ύπνου αυξάνει την ευαισθησία στον πόνο. Η κακή ποιότητα ύπνου κάνει το άτομο να αισθάνεται τον πόνο πιο έντονα και με μεγαλύτερη ευκολία. Επίσης σχετίζεται με αυξημένο άγχος και κατάθλιψη, παράγοντες που εντείνουν περαιτέρω τη βαρύτητα του πόνου. Τέλος, η διαταραχή του ύπνου, μειώνει τη παραγωγή ενδορφινών οι οποίες βοηθούν στη διαχείριση του πόνου και τη φυσική ικανότητα του σώματος στην καταπολέμηση του.

Πώς αντιμετωπίζεται ο χρόνιος πόνος, βοηθά η φαρμακευτική αγωγή;

Η διαχείριση του χρόνιου πόνου απαιτεί μια πολυπαραγοντική προσέγγιση, η οποία συνδυάζει διάφορες παρεμβάσεις, προσαρμοσμένες στις ανάγκες του κάθε ασθενούς. Οι βασικές θεραπευτικές προσεγγίσεις περιλαμβάνουν:

• Εξειδικευμένη Φυσικοθεραπεία
• Εξατομικευμένη θεραπευτική άσκηση
• Εργοθεραπεία
• Τεχνικές Χαλάρωσης
• Εκπαίδευση του ασθενούς σε τρόπους διαχείρισης και αντιμετώπισης του πόνου
• Απώλεια βάρους
• Βελτίωση της ποιότητας ύπνου
• Ψυχολογική υποστήριξη
• Βελονισμός
• Φαρμακευτική αγωγή ή ενέσιμες θεραπείες

Η φαρμακευτική αγωγή στοχεύει στη μείωση της έντασης του πόνου, αλλά σπάνια αποτελεί τη μοναδική λύση. Σε κάποιες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται Νευροτροποποιητικά φάρμακα (αντικαταθλιπτικά ή αντιεπιληπτικά) για τον νευροπαθητικό πόνο, καθώς επηρεάζουν τον τρόπο που ο εγκέφαλος επεξεργάζεται τα σήματα του πόνου.

Είναι σίγουρο πως ο χρόνιος πόνος επηρεάζει την ποιότητα ζωής και τη ψυχολογία των ασθενών. Πώς μπορούν να διαχειριστούν αυτή την κατάσταση;

Ο χρόνιος πόνος έχει εκτεταμένες και συχνά καταστροφικές επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής και την ψυχολογία των ασθενών, επηρεάζοντας σχεδόν κάθε πτυχή της καθημερινότητάς τους. Η εμπειρία του πόνου δεν είναι απλώς σωματική, αλλά συνδέεται άμεσα με τη συναισθηματική και κοινωνική λειτουργία του ατόμου.

Επιπτώσεις στην Ψυχολογία και τη Συναισθηματική Υγεία:

• Άγχος και φόβο για την εξέλιξη του
• Κατάθλιψη και κοινωνική απομόνωση
• Ευερεθιστότητα και εκνευρισμό
• Απώλεια αυτοεκτίμησης
• Αδυναμία εκτέλεσης καθημερινών εργασιών και εξάρτηση από άλλους
• Διαταραχές ύπνου
• Δυσλειτουργία Σχέσεων σε συναισθηματικό και σωματικό επίπεδο
• Περιορισμένη Κινητικότητα και Λειτουργικότητα
• Αύξηση σωματικού βάρους
• Επαγγελματικές και Οικονομικές Επιπτώσεις λόγω μειωμένης παραγωγικότητας στην εργασία

Σε ασθενείς χρόνιου πόνου, η προσέγγιση πρέπει να είναι υποστηρικτική και ενθαρρυντική. Ακολουθούν ορισμένες βασικές συμβουλές:

• Μιλήστε ανοιχτά για την κατάσταση την οποία βιώνετε
• Αναζητήστε εξειδικευμένους ιατρούς με εμπειρία στη διαχείριση Χρόνιου πόνου
• Ακούστε το σώμα σας
• Η άσκηση είναι το καλύτερο φάρμακο
• Απώλεια βάρους όπου κρίνεται απαραίτητο
• Βελτίωση του ύπνου
• Διαχειριστείτε την ψυχολογία σας και αναζητήστε υποστήριξη εάν αντιμετωπίσετε δυσκολίες
• Αναζητήστε τρόπους διαχείρισης και αντιμετώπισης του πόνου

Ο χρόνιος πόνος είναι μια δύσκολη μάχη, αλλά δεν είστε μόνοι. Υπάρχουν τρόποι και στρατηγικές για να τον διαχειριστείτε και να ζήσετε μια παραγωγική και ευχάριστη ζωή.

Ευχαριστούμε τους Ορθοπαιδικούς Χειρουργούς του Πρότυπου Ορθοπαιδικού Κέντρου Athens Ortho Center.Στόχος του Athens Ortho Center είναι η παροχή υψηλού επιπέδου ιατρικής φροντίδας σε ασθενείς όλων των ηλικιών και σε όλο το φάσμα δραστηριοτήτων. Η προσπάθειά του Κέντρου εστιάζει στην πρόληψη και τη θεραπεία ενός μεγάλου εύρους ορθοπαιδικών και αθλητικών παθήσεων με σκοπό την ταχύτατη αποκατάσταση και αποθεραπεία του ασθενούς

Μιχάλης Κουγιάλης

Ο Oρθοπαιδικός Χειρουργός Μιχάλης Θ. Κουγιάλης έχει εξειδικευθεί στην Ελάχιστα Επεμβατική Ρομποτική Αρθροπλαστική Ταχείας Αποκατάστασης στο Royal Orthopeadic Hospital και έχει αποκτήσει τεράστια εμπειρία στον συγκεκριμένο τομέα από το 2005 με ένα μεγάλο αριθμό ικανοποιημένων ασθενών. Από το 2008 έως και σήμερα διατηρεί ιδιωτικό ιατρείο στο Χαλάνδρι και είναι Διευθυντής της Κλινικής Ρομποτικής Αρθροπλαστικής – Αρθροσκόπησης του Metropolitan General.

Άννα Σταματούκου

Η ορθοπαιδικός Άννα Σταματούκου εξειδικεύτηκε στη χειρουργική άκρας χειρός και μικροχειρουργική στο Λονδίνο, όπου εργάσθηκε δίπλα στον παγκοσμίως γνωστό και καταξιωμένο στον χώρο της μικροχειρουργικής Rolfe Birch. Eίναι μέλος του EWAS (European Wrist Arthroscopy Society), της Ευρωπαϊκής Αρθροσκοπικής Εταιρείας Καρπού και αποτελεί την μοναδική Ελληνίδα ορθοπαιδικό διαπιστευμένη για να πραγματοποιεί αρθροσκοπήσεις καρπού. Διατηρεί ιδιωτικό ιατρείο στο Χαλάνδρι και είναι Υπεύθυνη Τμήματος Άκρας Χειρός – Μικροχειρουργικής στο Metropolitan General.